ผลของการเสริมสารสกัดหยาบเปลือกมะม่วงในอาหารต่อการเจริญเติบโต และอัตราการรอดของปลาตะเพียนขาว

Main Article Content

กิตติศักดิ์ ผุยชา
เสกสรร ชินวัง
สุจิตรา สืบนุการณ์
วิรญา ครองยุติ
นงลักษณ์ พยัคฆศิรินาวิน
ประภัสสร สมบัติศรี
กิตติ วิรุณพันธุ์

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลของการเสริมสารสกัดหยาบจากเปลือกมะม่วง (Mangifera indica L.) ในอาหารเม็ดสำเร็จรูปที่มีระดับโปรตีน 32% ต่อการเจริญเติบโต ประสิทธิภาพการใช้อาหาร และอัตราการรอดของปลาตะเพียนขาว (Barbonymus gonionotus) การทดลองวางแผนแบบสุ่มสมบูรณ์ (Completely Randomized Design; CRD) ประกอบด้วย 4 ชุดการทดลอง ได้แก่ การเสริมสารสกัดหยาบจากเปลือกมะม่วงในอาหารที่ระดับ 0, 4, 8 และ 12% แต่ละชุดมี 3 ซ้ำ เลี้ยงปลาในตู้กระจกปริมาตรน้ำ 70 ลิตร อัตราการปล่อย 10 ตัวต่อตู้ โดยใช้ปลาที่มีน้ำหนักเฉลี่ยเริ่มต้น 4.50 ± 0.02 กรัม และความยาวเฉลี่ยเริ่มต้น 7.40 ± 0.13 เซนติเมตร ระยะเวลาการทดลอง 4 สัปดาห์ พบว่า ค่าเพิ่มน้ำหนัก ความยาวเฉลี่ย อัตราการเจริญเติบโตจำเพาะ และอัตราการเปลี่ยนอาหารเป็นเนื้อของปลาตะเพียนขาวในทุกชุดการทดลองไม่แตกต่างกันทางสถิติ (P> 0.05) อย่างไรก็ตาม ปลาที่ได้รับอาหารเสริมสารสกัดหยาบจากเปลือกมะม่วงในระดับ 12% มีแนวโน้มให้อัตราการรอดสูงที่สุดเมื่อเปรียบเทียบกับชุดควบคุม จากผลการศึกษานี้สรุปได้ว่า การเสริมสารสกัดหยาบเปลือกมะม่วงในอาหารเม็ดสำเร็จรูปสามารถใช้ได้ถึงระดับ 12% โดยไม่ส่งผลกระทบต่อการเจริญเติบโตของปลาตะเพียนขาว และอาจช่วยเพิ่มอัตราการรอดของปลาได้อีกด้วย

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมประมง. (2564). สถิติการประมงแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2562. เอกสารฉบับที่ 2/2564. กองนโยบายและยุทธศาสตร์ พัฒนาการประมง, กรมประมง, กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.

คณนา อาจสูงเนิน. (2559). การสำรวจรูปแบบการเพาะเลี้ยงปลาเชิงพาณิชย์ในหมู่บ้านปงหลวง อำเภอเวียงชัย จังหวัดเชียงราย. วารสารเกษตร, 32(3), 409-419.

ครองจิต วรรณวงศ์ และธัญนันท์ ฤทธิ์มณี. (2567). ผลของการเสริมใยอาหารจากเปลือกมะม่วงที่มีต่อคุณลักษณะของผลิตภัณฑ์โยเกิร์ต. วารสารเทคโนโลยีและนวัตกรรมเกษตร. 2(1), 35-44.

ปฏิวิทย์ ลอยพิมาย, ทิพวรรณ ผาสกุล และราตรี มงคลไทย. (2554). เปรียบเทียบฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระ และสารประกอบฟีนอลิกรวมของเปลือกผลไม้. วารสารวิทยาศาสตร์เกษตร, 42(2), 385-388.

ไมตรี สุทธจิตต์, สุพัตรา จันทรา และพิชัย ชูศรี. (2555). บทบาทของแคโรทีนอยด์ต่อระบบต้านอนุมูลอิสระและสุขภาพ. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 26(1), 1–12.

วัชรพล พรมสุด และธนพร อัศวพัฒนากูล. (2562). การศึกษาฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระในสมุนไพรไทย. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 38(6), 81-88.

สุปราณี ชินบุตร, เต็มดวง สมศิริ และพรเลิศ จันทร์ รัชชกูล. (2543). ยาและสารเคมีเพื่อการป้องกันและรักษาโรคสัตว์น้ำ. สถาบันวิจัยสุขภาพสัตว์น้ำ กรมประมง.

อนันต์ชัย เขื่อนธรรม. (2549). วิธีการทางสถิติและวิเคราะห์ข้อมูล. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

อภิชาติ ภาวนา, นงนุช เลาหะวิสุทธิ์ และสมชาย หวังวิบูลย์กิจ. (2560). ผลของสารสกัดจากใบชะครามในอาหารต่อการเติบโตและต้านทานเชื้อ vibrio parahaemolyticus ในการอนุบาลกุ้งขาวแวนาไม. วารสารเกษตรพระจอมเกล้า. 35(3), 36-41.

Kucuk, N., Primožič, M., Kotnik, P., Knez, Ž., & Leitgeb, M. (2024). Mango peels as an industrial by-product: A sustainable source of compounds with antioxidant, enzymatic, and antimicrobial activity. Foods, 13(4), 553. https://doi.org/10.3390/foods13040553

Lizárraga-Velázquez, C. E., Hernández, C., González-Aguilar, G. A., & Heredia, J. B. (2019). Effect of dietary intake of phenolic compounds from mango peel extract on growth, lipid peroxidation and antioxidant enzyme activities in zebrafish (Danio rerio). Latin American Journal of Aquatic Research, 47(4), 602–611.

Lizárraga-Velázquez, C. E., Hernández, C., González-Aguilar, G. A., & Heredia, J. B. (2018). Effect of hydrophilic and lipophilic antioxidants from mango peel (Mangifera indica L. cv. Ataulfo) on lipid peroxidation in fish oil. CyTA - Journal of Food, 16(1), 1095–1101. https://doi.org/10.1080/19476337.2018.1513425

Macusi, D. A. S., Macusi, E. D. & Jimenes, J. E. M. (2025). Mango (Mangifera indica) and Banana (Musa acuminate) Peelings as Alternative and Sustainable Feeds for Red Tilapia (Oreochromis spp.). Egyptian Journal of Aquatic Biology & Fisheries, 29(5), 531-550.

Omojowo, T. M., Omojowo, F. S., & Alatise, P. S. (2012). Growth response and nutritional evaluation of mango peel-based diets on Tilapia (Oreochromis Niloticus) Fingerlings. Article in Researcher, 2(6), 44–49.

Outama, P., Le Xuan, C., Wannavijit, S., Lumsangkul, C., Linh, N. V., Montha, N., Tongsiri, S., Chitmanat, C., & Van Doan, H. (2022). Modulation of growth, immune response, and immune-antioxidant related gene expression of Nile tilapia (Oreochromis niloticus) reared under biofloc system using mango peel powder. Fish & Shellfish Immunology, 131, 1136–1143.

https://doi.org/10.1016/j.fsi.2022.09.031