การพัฒนารูปแบบการผลิตฟ้าทะลายโจรด้วยเทคโนโลยี เกษตรแนวตั้ง (Vertical Farm) ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมสำหรับเกษตรกร ตำบลท่ากระดาน อำเภอสนามชัยเขต จังหวัดฉะเชิงเทรา
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการผลิตฟ้าทะลายโจรด้วยเทคโนโลยีเกษตรแนวตั้งที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมให้แก่เกษตรกร ใช้ระเบียบวิธีการวิจัยแบบผสมผสาน ได้แก่ การวิจัยเชิงปริมาณโดยใช้แบบสอบถาม และเปรียบเทียบผลการเจริญเติบโตของพืช และการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการจัดประชุมกลุ่มย่อย ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างเกษตรกรเห็นประโยชน์จากเทคโนโลยีเกษตรแนวตั้ง คิดเป็นร้อยละ 75 ต้องการมีส่วนร่วมพัฒนารูปแบบเทคโนโลยีเกษตรแนวตั้ง คิดเป็นร้อยละ 90 รูปแบบเทคโนโลยีเกษตรแนวตั้งที่ใช้ในการปลูกฟ้าทะลายโจรในพื้นที่มี 3 วิธีการ (TR) โดยผลการเจริญเติบโตของพืช พบว่า วิธีการให้น้ำและปุ๋ยที่แตกต่างกัน ส่งผลให้ฟ้าทะลายโจรมีค่าความสูงต้นพืชเฉลี่ย ความกว้างใบพืชเฉลี่ย จำนวนใบเฉลี่ย น้ำหนักสดต้นเฉลี่ย น้ำหนักสดรากเฉลี่ย และความยาวรากเฉลี่ยมีความแตกต่างกันทางสถิติอย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ 0.01 โดยรูปแบบวิธีการให้น้ำที่ผ่านเครื่องนาโนบับเบิ้ลและเติมออกซิเจนร่วมกับการให้ปุ๋ยน้ำ (TR 3) ส่งผลให้พืชมีค่าความสูงต้นพืชเฉลี่ย ความกว้างใบพืชเฉลี่ย และจำนวนใบพืชเฉลี่ยมากที่สุดในทุกช่วงอายุพืช 20, 30 และ 45 วันหลังปลูก โดยพืชมีอัตราน้ำหนักสดต้นพืชเฉลี่ย น้ำหนักสดรากพืชเฉลี่ย และความยาวรากพืชเฉลี่ยเพิ่มขึ้น 0.83 กรัม/ต้น/วัน 0.64 กรัม/ต้น/วัน และ 0.44 เซนติเมตร/วัน ตามลำดับ เกษตรกรสนใจนำเทคโนโลยีเกษตรแนวตั้งมาใช้ในพื้นที่ เนื่องจากเป็นเทคโนโลยีที่ทันสมัย ประหยัดน้ำ ประหยัดพลังงาน ไม่ทำลายหน้าดิน ลดการใช้พื้นที่ปลูกพืช มีระบบการให้น้ำและปุ๋ยที่ง่าย ไม่ซับซ้อน สามารถควบคุมการเจริญเติบโตของพืชได้ และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
Article Details
เอกสารอ้างอิง
จรัญ ดิษฐไชยวงศ์ เสงี่ยม แจ่มจำรูญ ดิเรก ตนพะยอม มัลลิกา แสงเพชร สัจจะ ประสงค์ทรัพย์ จิดาภา สุภาผล แสงมณี ขิงดวง ไกรศร ตำวงศ์ สมพร วนะสิทธิ์ เตือนใจ พุดชัง พุฒนา รุ่งระวี วาสนา โตเลี้ยง และสุวิทย์ ชัยเกียรติยศ. 2563. วิจัยและพัฒนาการผลิตฟ้าทะลายโจรเพื่อเพิ่มผลผลิตและคุณภาพ. รายงานผลงานวิจัยและพัฒนา ปี 2554 กรุงเทพฯ: กรมวิชาการเกษตร.
จุฑารัตน์ วิวิจไชย ภูเบศร์ พิพิธหิรัญการ และปิยวดี ยาบุษดี. 2566. การพัฒนาระบบอัตโนมัติสาหรับการปลูกพืชแนวตั้ง. ใน: การประชุมวิชาการและการนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ ครั้งที่ 10 และระดับนานาชาติ ครั้งที่ 8. วันที่ 28 พฤษภาคม 2566. มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ.
ชัยยงค์ เสริมผล ชุติมันต์ ศรีวันคำ ญาณกร กงถัน และณภัทร สวนสนิท. 2563. ระบบเกษตรแนวตั้งควบคุมผ่านแอปพลิเคชั่นบนสมาร์ทโฟน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี. 8(2), 187-200.
ปฐมพร รีเรียง ปรัชญา พานิช และ สุรเกียรติ กิจแก้ว. 2561. การพัฒนาระบบปลูกข้าวด้วยเกษตรแบบแนวตั้ง. วิทยานิพนธ์วิศวกรรมศาสตรบัณฑิต คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ยุพิน พงษ์ทอง. 2564, 12 สิงหาคม. ส.ป.ก.ดัน“ฉะเชิงเทรา” โมเดลอุตสาหกรรมสมุนไพร. กรุงเทพธุรกิจ. สืบค้นวันที่ 3 ตุลาคม 2564, จาก http://www.bangkokbiznews.com /business/953763
รังสิมันตุ์ สารตัน. 2563. การทดลองพื้นที่เกษตรภายใต้ข้อจำกัดของเมือง: โครงการชุมชนเกษตรแนวตั้ง. วิทยานิพนธ์สถาปัตยกรรมศาสตรบัณฑิต คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยา ลัยศรีปทุม.
สมยศ เดชภิรัตนมงคล โสมนันทน์ ลิพันธ์ และสมมารถ อยู่สุขยิ่งสถาพร. 2560. ผลของระยะปลูกที่มีต่อการเจริญเติบโต และผลผลิตฟ้าทะลายโจร. วารสารเกษตรพระจอมเกล้า. 35(2), 49-56.
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดฉะเชิงเทรา. 2565. แผนพัฒนาการเกษตรและสหกรณ์ของจังหวัดฉะเชิงเทรา พ.ศ. 2566 – 2570. ฉะเชิงเทรา: สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สำนักบริหารการทะเบียน. 2566. จำนวนประชากร. กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย. สืบค้นเมื่อ 9 ตุลาคม 2565, จากhttp://www.bor- a.dopa.go.th
เสาวนีย์ วิจิตรโกสุม. 2561. การทำเกษตรกรรมแนวตั้ง (Vertical Farming). วารสารสิ่งแวดล้อม. 22(2), 57-63.
Fitzpatrick, A. R. 1983. The meaning of content validity. Applied Psychological Measurement. 7(1), 3–13.
Zhang, X., D. He, G. Niu, Z. Yan, and J. Song. 2018. Effects of environment lighting